Đề kiểm tra 15 phút Chương 7 Phương pháp tọa độ trong mặt phẳng Cánh Diều

Mô tả thêm: Đề kiểm tra 15 phút Toán 10 Phương pháp tọa độ trong mặt phẳng gồm 20 câu hỏi trắc nghiệm giúp bạn học ôn tập, củng cố lại kiến thức sách Cánh Diều.

Thời gian làm: 15 phút
Số câu hỏi: 20 câu
Số điểm tối đa: 20 điểm
Tài khoản: Đăng nhập

Trước khi làm bài bạn hãy

1 Ôn tập kiến thức đã nêu trong phần Mô tả thêm
2 Tìm không gian và thiết bị phù hợp để tập trung làm bài
3 Chuẩn bị sẵn dụng cụ cần dùng khi làm bài như bút, nháp, máy tính
4 Căn chỉnh thời gian làm từng câu một cách hợp lý

Mua gói để Làm bài

Câu 1: Vận dụng
Cho hai đường tròn $(C):x^{2} + y^{2} = 1$ và $(C'):x^{2} + y^{2} - 2(m + 1)x + 4my - 5 = 0$ . Tìm giá trị tham số m để hai đường tròn tiếp xúc nhau?
- A.
  $\left\lbrack \begin{matrix} m = - \frac{3}{4} \\ m = \frac{1}{2} \\ \end{matrix} ight.$
- B.
  $\left\lbrack \begin{matrix} m = - 1 \\ m = \frac{3}{5} \\ \end{matrix} ight.$
- C.
  $\left\lbrack \begin{matrix} m = - 2 \\ m = 0 \\ \end{matrix} ight.$
- D.
  $\left\lbrack \begin{matrix} m = - \frac{1}{2} \\ m = \frac{2}{5} \\ \end{matrix} ight.$
Dễ thấy đường tròn (C) có tâm O(0; 0) và bán kính R = 1

Đường tròn (C’) có tâm I(m + 1; -2m) và bán kính $R' = \sqrt{(m + 1)^{2} + 4m^{2} + 5}$

Ta thấy:

$OI = \sqrt{(m + 1)^{2} + 4m^{2}} < R'$ điểm O nằm trong đường tròn tâm I suy ra (C) và (C’) chỉ có thể tiếp xúc trong với nhau.

Điều kiện để hai đường tròn tiếp xúc trong là:

$R' - R = OI$

$\Leftrightarrow \sqrt{(m + 1)^{2} + 4m^{2} + 5} - 1 = \sqrt{(m + 1)^{2} + 4m^{2}}$

$\Leftrightarrow \left\lbrack \begin{matrix} m = - 1 \\ m = \frac{3}{5} \\ \end{matrix} ight.$

Vậy có hai giá trị m thỏa mãn điều kiện là: $m = - 1$ hoặc $m = \frac{3}{5}$ .

VD

1
Câu 2: Vận dụng
Trong mặt phẳng $Oxy$ , hãy tìm phương trình chính tắc của elip $(E)$ . Biết rằng $(E)$ đi qua $M\left( \frac{3}{\sqrt{5}};\frac{4}{\sqrt{5}} ight)$ . Mặt khác, $M$ nhìn hai tiêu điểm $F_{1},\ F_{2}$ dưới một góc 90 độ.
- A.
  $(E):\ \ \frac{x^{2}}{4} + \frac{y^{2}}{9} = 1$ .
- B.
  $(E):\ \ \frac{x^{2}}{9} + \frac{y^{2}}{4} = 1$ .
- C.
  $(E):\ \ \frac{x^{2}}{2} + \frac{y^{2}}{3} = 1$ .
- D.
  $(E):\ \ \frac{x^{2}}{3} + \frac{y^{2}}{2} = 1$ .
Gọi $(E):\ \ \frac{x^{2}}{a^{2}} + \frac{y^{2}}{b^{2}} = 1$ .

Ta có: $(E)$ đi qua $M\left( \frac{3}{\sqrt{5}};\frac{4}{\sqrt{5}} ight)$ nên: $\frac{9}{5a^{2}} + \frac{16}{5b^{2}} = 1$ $\Leftrightarrow \ \ 16a^{2} + 9b^{2} = 5a^{2}b^{2}$ . $(1)$

Vì $M$ nhìn hai tiêu điểm $F_{1},\ F_{2}$ dưới một góc vuông nên: $OM = \frac{F_{1}F_{2}}{2} = c$ .

$\Leftrightarrow \ \ OM^{2} = c^{2}$ $\Leftrightarrow \ \ \frac{9}{5} + \frac{16}{5} = c^{2}$ $\Leftrightarrow \ \ a^{2} - b^{2} = c^{2} = 5$ $\Leftrightarrow \ \ a^{2} = 5 + b^{2}$ thế vào $(1)$ ta được:

$16\left( 5 + b^{2} ight) + 9b^{2} = 5\left( 5 + b^{2} ight)b^{2}$ $\Leftrightarrow \ \ b^{4} = 16$ $\Rightarrow \ \ b^{2} = 4$ nên $a^{2} = 9$ .

Vậy: $(E):\ \ \frac{x^{2}}{9} + \frac{y^{2}}{4} = 1$ .
Câu 3: Nhận biết
Xác định phương trình tham số của đường thẳng $d$ . Biết rằng $d$ đi qua điểm $A(1;2)$ và có một vectơ chỉ phương là $\overrightarrow{u} = (2022;2023)$ ?
- A.
  $\left\{ \begin{matrix} x = 1 + 2023t \\ y = 2 - 2022t \\ \end{matrix} ight.\ ;\left( t\mathbb{\in R} ight)$
- B.
  $\left\{ \begin{matrix} x = 2022 + t \\ y = 2023 - 2t \\ \end{matrix} ight.\ ;\left( t\mathbb{\in R} ight)$
- C.
  $\left\{ \begin{matrix} x = 2022 + t \\ y = 2023 + 2t \\ \end{matrix} ight.\ ;\left( t\mathbb{\in R} ight)$
- D.
  $\left\{ \begin{matrix} x = 1 + 2022t \\ y = 2 + 2023t \\ \end{matrix} ight.\ ;\left( t\mathbb{\in R} ight)$
Đường thẳng đi qua điểm $M\left( x_{0};y_{0} ight)$ và nhận $\overrightarrow{u} = \left( u_{1};u_{2} ight)$ làm vectơ chỉ phương sẽ có phương trình tham số là: $\left\{ \begin{matrix} x = x_{0} + u_{1}t \\ y = y_{0} + u_{2}t \\ \end{matrix} ight.\ ;\left( t\mathbb{\in R} ight)$ .

Áp dụng với dữ kiện bài toan trên ta được: $\left\{ \begin{matrix} x = 1 + 2022t \\ y = 2 + 2023t \\ \end{matrix} ight.\ ;\left( t\mathbb{\in R} ight)$
Câu 4: Thông hiểu
Cho elip đi qua điểm $A(2; - 2)$ và có độ dài trục lớn gấp đôi độ dài trục bé. Phương trình chính tắc của elip là:
- A.
  $\frac{x^{2}}{24} + \frac{y^{2}}{6} = 1$
- B.
  $\frac{x^{2}}{36} + \frac{y^{2}}{9} = 1$
- C.
  $\frac{x^{2}}{20} + \frac{y^{2}}{5} = 1$
- D.
  $\frac{x^{2}}{16} + \frac{y^{2}}{4} = 1$
Phương trình chính tắc của elip có dạng $\frac{x^{2}}{a^{2}} + \frac{y^{2}}{b^{2}} = 1;(a,b > 0)$

Theo bài ra ta có hệ phương trình:

$\left\{ \begin{matrix} a = 2b \\ \frac{2^{2}}{a^{2}} + \frac{( - 2)^{2}}{b^{2}} = 1 \\ \end{matrix} ight.\ \Leftrightarrow \left\{ \begin{matrix} a^{2} = 4b^{2} \\ \frac{4}{a^{2}} + \frac{4}{b^{2}} = 1 \\ \end{matrix} ight.$

$\Leftrightarrow \left\{ \begin{matrix} a^{2} = 4b^{2} \\ \frac{5}{b^{2}} = 1 \\ \end{matrix} ight.\ \Leftrightarrow \left\{ \begin{matrix} a^{2} = 20 \\ b^{2} = 5 \\ \end{matrix} ight.$

Vậy phương trình chính tắc của elip là: $\frac{x^{2}}{20} + \frac{y^{2}}{5} = 1$ .
Câu 5: Nhận biết
Cho đường thẳng $(\Delta):3x + 4y - 4 = 0$ và tọa độ điểm $C(1; - 1)$ . Tính $d(C;\Delta)$ ?
- A.
  $d(C;\Delta) = 1$
- B.
  $d(C;\Delta) = - 1$
- C.
  $d(C;\Delta) = - 3$
- D.
  $d(C;\Delta) = 3$
Ta có khoảng cách từ điểm C đến đường thẳng $(\Delta):3x + 4y - 4 = 0$ là:

$d(C;\Delta) = \frac{\left| 3.1 + 4.( - 1) - 4 ight|}{\sqrt{3^{2} + 4^{2}}} = \frac{5}{5} = 1$

Vậy khoảng cách cần tìm bằng 1.
Câu 6: Thông hiểu
Viết phương trình tổng quát của đường thẳng d đi qua điểm M(–1; 2) và song song với trục Ox ?
- A.
  y + 3 = 0
- B.
  2x + 1 = 0
- C.
  2x – 1 = 0
- D.
  y – 2 = 0
Đường thẳng song song với trục $Ox \Rightarrow \overrightarrow n=(0;1)$ .
Phương trình đường thẳng có vectơ pháp tuyến $\overrightarrow n$ và đi qua $M(-1;2)$ là:
$1(y-2)=0 \Leftrightarrow y-2=0$ .
Câu 7: Vận dụng
Tìm $a$ để hai đường thẳng $d_{1}:2x–4y + 1 = 0$ và $d_{2}:\left\{ \begin{matrix} x = - 1 + at \\ y = 3 - (a + 1)t \\ \end{matrix} ight.$ vuông góc với nhau?
- A.
  $a = - 3.$
- B.
  $a = 3.$
- C.
  $a = - 1.$
- D.
  $a = 1$ .
Ta có:

$\left\{ \begin{matrix} d_{1}:2x–4y + 1 = 0 \\ d_{2}:\left\{ \begin{matrix} x = - 1 + at \\ y = 3 - (a + 1)t \\ \end{matrix} ight.\ \\ \end{matrix} ight.$ $\overset{}{ightarrow}\left\{ \begin{matrix} {\overrightarrow{n}}_{1} = (1; - 2) \\ {\overrightarrow{n}}_{2} = (a + 1;a) \\ \end{matrix} ight.\ \overset{d_{1}\bot d_{2}}{ightarrow}{\overrightarrow{n}}_{1} \cdot {\overrightarrow{n}}_{2} = 0$ $\Leftrightarrow a + 1 - 2a = 0 \Leftrightarrow a = 1.$
Câu 8: Vận dụng
Viết phương trình đường thẳng $(\Delta)$ đi qua giao điểm hai đường thẳng $\left( d_{1} ight):2x + y - 3 = 0;\left( d_{2} ight):x - 2y + 1 = 0$ và cosin góc giữa $(\Delta)$ với đường thẳng $\left( d_{3} ight):y = 1$ một góc bằng $\frac{\sqrt{2}}{2}$ ?
- A.
  $\left\lbrack \begin{matrix} x + y + 2 = 0 \\ x - y = 0 \\ \end{matrix} ight.$
- B.
  $\left\lbrack \begin{matrix} x - y - 2 = 0 \\ x - y = 0 \\ \end{matrix} ight.$
- C.
  $\left\lbrack \begin{matrix} x + y - 2 = 0 \\ x - y = 0 \\ \end{matrix} ight.$
- D.
  $\left\lbrack \begin{matrix} x + y - 2 = 0 \\ x + y = 0 \\ \end{matrix} ight.$
Gọi A là giao điểm hai đường thẳng $\left( d_{1} ight):2x + y - 3 = 0;\left( d_{2} ight):x - 2y + 1 = 0$ , khi đó tọa độ điểm A là nghiệm của hệ phương trình:

$\left\{ \begin{matrix} 2x + y - 3 = 0 \\ x - 2y + 1 = 0 \\ \end{matrix} ight.\ \Leftrightarrow \left\{ \begin{matrix} x = 1 \\ y = 1 \\ \end{matrix} ight.\ \Leftrightarrow A(1;1)$

Phương trình đường thẳng $\Delta$ có dạng $y = k\left( x - x_{0} ight) + y_{0}$

Vì $A \in \Delta \Rightarrow y = k(x - 1) + 1 \Rightarrow kx - y - k + 1 = 0$

Mặt khác

$\cos\left( \Delta;d_{3} ight) = \frac{\sqrt{2}}{2}$

$\Leftrightarrow \frac{\left| k.0 + ( - 1).1 ight|}{\sqrt{k^{2} + ( - 1)^{2}}.\sqrt{0^{2} + 1^{2}}} = \frac{\sqrt{2}}{2}$

$\Leftrightarrow \frac{| - 1|}{\sqrt{k^{2} + 1}} = \frac{\sqrt{2}}{2} \Leftrightarrow \sqrt{k^{2} + 1} = \sqrt{2}.| - 1|$

$\Leftrightarrow \sqrt{k^{2} + 1} = \sqrt{2}$

$\Leftrightarrow k^{2} + 1 = 2 \Leftrightarrow k^{2} = 1 \Leftrightarrow k = \pm 1$

Với $k = 1 \Rightarrow x - y = 0$

Với $k = - 1 \Rightarrow - x - y + 2 = 0 \Rightarrow x + y - 2 = 0$

Vậy phương trình đường thẳng là: $\left\lbrack \begin{matrix} x + y - 2 = 0 \\ x - y = 0 \\ \end{matrix} ight.$ .
Câu 9: Nhận biết
Tọa độ tâm $I$ và bán kính $R$ của đường tròn $(C):x^{2} + y^{2} - 4x + 2y - 3 = 0$ là:
- A.
  $I(2; - 1),R = 2\sqrt{2}.$
- B.
  $I(2;1),R = 2\sqrt{2}.$
- C.
  $I( - 2; - 1),R = 2\sqrt{2}.$
- D.
  $I(2;2),R = 2\sqrt{2}.$
$\begin{matrix} (C):x^{2} + y^{2} - 4x + 2y - 3 = 0 ightarrow a = 2,\ b = - 1,\ c = - 3 \\ ightarrow I(2; - 1),\ R = \sqrt{4 + 1 + 3} = 2\sqrt{2}. \\ \end{matrix}$
Câu 10: Nhận biết
Hypebol có nửa trục thực là $4$ , tiêu cự bằng $10$ có phương trình chính tắc là:
- A.
  $\frac{x^{2}}{16} - \frac{y^{2}}{9} = 1.$
- B.
  $\frac{y^{2}}{16} + \frac{x^{2}}{9} = 1.$
- C.
  $\frac{y^{2}}{16} - \frac{x^{2}}{9} = 1.$
- D.
  $\frac{x^{2}}{16} - \frac{y^{2}}{25} = 1.$
Ta có : $\left\{ \begin{matrix} a = 4 \\ 2c = 10 \\ b^{2} = c^{2} - a^{2} \\ \end{matrix} ight.\ \Rightarrow \left\{ \begin{matrix} a = 4 \\ c = 5 \\ b = 3 \\ \end{matrix} ight.\ .$

Phương trình chính tắc của Hyperbol là $\frac{x^{2}}{16} - \frac{y^{2}}{9} = 1.$
Câu 11: Nhận biết
Xét vị trí tương đối của hai đường thẳng $d_{1}:x - 2y + 1 = 0$ và $d_{2}: - 3x + 6y - 10 = 0$ .
- A.
  Trùng nhau.
- B.
  Song song.
- C.
  Vuông góc với nhau.
- D.
  Cắt nhau nhưng không vuông góc nhau.
$\left\{ \begin{matrix} d_{1}:x - 2y + 1 = 0 \\ d_{2}: - 3x + 6y - 10 = 0 \\ \end{matrix} ight.\ ightarrow \frac{1}{- 3} = \frac{- 2}{6}\boxed{=}\frac{1}{- 10}\overset{ightarrow}{}d_{1}||d_{2}.$
Câu 12: Thông hiểu
Trong mặt phẳng $Oxy$ cho các điểm $A(2;6),B(3;5),C( - 1; - 3)$ . Phương trình đường tròn đi qua ba điểm là:
- A.
  $(C):x^{2} + y^{2} + 4x - 2y - 44 = 0$
- B.
  $(C):x^{2} + y^{2} + 2x - 4y - 20 = 0$
- C.
  $(C):x^{2} + y^{2} + 4x - 2y - 40 = 0$
- D.
  $(C):x^{2} + y^{2} + 2x - 4y - 24 = 0$
Gọi phương trình đường tròn là: $(C):x^{2} + y^{2} - 2ax - 2by + c = 0$ với $a^{2} + b^{2} - c > 0$

Vì đường tròn đi qua ba điểm $A(2;6),B(3;5),C( - 1; - 3)$ nên ta có hệ phương trình:

$\left\{ \begin{matrix}2^{2} + 6^{2} - 2.2.a - 2.6.b + c = 0 \\3^{2} + 5^{2} - 2.3.a - 2.5.b + c = 0 \\( - 1)^{2} + ( - 3)^{2} - 2.( - 1).a - 2.( - 3).b + c = 0 \\\end{matrix} ight.\ \Leftrightarrow \left\{ \begin{matrix}4a + 12b - c = 40 \\6a + 10b - c = 34 \\2a + 6b + c = - 10 \\\end{matrix} ight.\ \Leftrightarrow \left\{ \begin{matrix}a = - 1 \\b = 2 \\c = - 20 \\\end{matrix} ight.$

Vậy phương trình đường tròn cần tìm là: $(C):x^{2} + y^{2} + 2x - 4y - 20 = 0$ .
Câu 13: Thông hiểu
Đường tròn $(C)$ có tâm $I(2; - 3)$ và tiếp xúc với trục $Oy$ có phương trình là:
- A.
  $(x + 2)^{2} + (y–3)^{2} = 4.$
- B.
  $(x + 2)^{2} + (y–3)^{2} = 9.$
- C.
  $(x - 2)^{2} + (y + 3)^{2} = 4.$
- D.
  $(x - 2)^{2} + (y + 3)^{2} = 9.$
$(C):\left\{ \begin{matrix} I(2; - 3) \\ R = d\lbrack I;Oybrack = 2 \\ \end{matrix} ight.\ ightarrow (C):(x - 2)^{2} + (y + 3)^{2} = 4.$
Câu 14: Nhận biết
Trong các phương trình sau, phương trình nào là phương trình của một đường tròn?
- A.
  $x^{2} + 2y^{2} - 2x + 4y - 1 = 0$
- B.
  $x^{2} + y^{2} - 2xy + 4y - 1 = 0$
- C.
  $x^{2} + y^{2} - 2x + 4y + 1 = 0$
- D.
  $x^{2} + y^{2} - 2x + 4y + 10 = 0$
Ta có:

$x^{2} + y^{2} - 2x + 4y + 1 = 0$

$\Leftrightarrow (x - 1)^{2} + (y + 2)^{2} = 4$

Vậy phương trình đường tròn cần tìm là: $x^{2} + y^{2} - 2x + 4y + 1 = 0$ .
Câu 16: Nhận biết
Trong mặt phẳng tọa độ $Oxy$ , cho đường thẳng $d$ có phương trình $2x + 3y - 2 = 0$ . Hãy chỉ ra một vectơ pháp tuyến của đường thẳng đã cho?
- A.
  $(2;3)$
- B.
  $(2; - 3)$
- C.
  $(3;2)$
- D.
  $(3; - 2)$
Một vectơ pháp tuyến của đường thẳng $2x + 3y - 2 = 0$ là: $(2;3)$ .
Câu 17: Thông hiểu
Trong mặt phẳng tọa độ $Oxy$ , cho hai đường thẳng $\left( d_{1} ight):mx - (m - 1)y + 4 - m^{2} = 0$ và $\left( d_{2} ight):(m + 3)x + y - 3m - 1 = 0$ . Tìm giá trị của tham số $m$ để hai đường thẳng hợp với nhau một góc bằng một góc vuông?
- A.
  $m = 2$
- B.
  $m = 0$
- C.
  $m = 1$
- D.
  $m = - 1$
Ta có:

Vectơ pháp tuyến của đường thẳng $\left( d_{1} ight):mx - (m - 1)y + 4 - m^{2} = 0$ là: $\overrightarrow{n_{1}} = (m, - m + 1)$

Vectơ pháp tuyến của đường thẳng $\left( d_{2} ight):(m + 3)x + y - 3m - 1 = 0$ là: $\overrightarrow{n_{2}} = (m + 1;1)$

Hai đường thẳng $\left( d_{1} ight);\left( d_{2} ight)$ vuông góc với nhau khi và chỉ khi:

$\overrightarrow{n_{1}}.\overrightarrow{n_{2}} = 0 \Leftrightarrow m(m + 3) - m + 1 = 0$

$\Leftrightarrow m = - 1$

Vậy hai đường thẳng vuông góc với nhau khi và chỉ khi $m = - 1$ .
Câu 18: Thông hiểu
Tìm tất cả các giá trị của $m$ để hai đường thẳng $\Delta_{1}:2x - 3my + 10 = 0$ và $\Delta_{2}:mx + 4y + 1 = 0$ cắt nhau.
- A.
  $1 < m < 10$ .
- B.
  $m = 1$ .
- C.
  Không có $m$ .
- D.
  Với mọi $m$ .
$\left\{ \begin{matrix} \Delta_{1}:2x - 3my + 10 = 0 \\ \Delta_{2}:mx + 4y + 1 = 0 \\ \end{matrix} ight.$

$ightarrow \left\lbrack \begin{matrix}m = 0 ightarrow \left\{ \begin{matrix}\Delta_{1}:x + 5 = 0 \\\Delta_{2}:4y + 1 = 0 \\\end{matrix} ight.\ ightarrow m = 0\ \ (TM) \\meq\overset{\Delta_{1} \cap \Delta_{2} =M}{ightarrow}\frac{2}{m}eq\frac{- 3m}{4} \Leftrightarrow\forall meq 0 \\\end{matrix} ight.\ .$ Chọn đáp án này với mọi $m$ .
Câu 19: Nhận biết
Tìm phương trình chính tắc của parabol $(P)$ biết $(P)$ có tiêu điểm là $F(0\ ;\ 5)$ .
- A.
  $y^{2} = 20x$ .
- B.
  $y^{2} = 10x$ .
- C.
  $y^{2} = - 20x$ .
- D.
  $y^{2} = - 10x$ .
Gọi phương trình chính tắc của $(P)$ là: $y^{2}= 2px$ .
Do tọa độ tiêu điểm $F(0\ ;\ 5)$ nên $\frac{p}{2} = 5 \Leftrightarrow p =10$ .
Vậy phương trình của $(P)$ là: $y^{2} = 20x$ .
Câu 20: Thông hiểu
Biết parabol $(P)$ có phương trình đường chuẩn là $\Delta:x + 2 = 0$ . Phương trình chính tắc của $(P)$ là:
- A.
  $y^{2} = 4x$
- B.
  $y^{2} = 8x$
- C.
  $y^{2} = - 8x$
- D.
  $y^{2} = 16x$
Gọi phương trình chính tắc của Parabol là: $(P):y^{2} = 2px$

Parabol có phương trình đường chuẩn là: $\Delta:x + 2 = 0$ nên $\frac{p}{2} = 2 \Rightarrow p = 4$

Suy ra phương trình chính tắc của parabol là: $y^{2} = 8x$ .

40 lượt xem

Sắp xếp theo

Xóa Gửi bình luận

Đề kiểm tra 15 phút Chương 7 Phương pháp tọa độ trong mặt phẳng Cánh Diều

Chúc mừng Bạn đã hoàn thành bài!