Đề kiểm tra 15 phút Hóa 10 Chương 3 Liên kết hóa học

Nguyên tử H có 1 electron ở lớp ngoài cùng

Nguyên tử N có 5 electron ở lớp ngoài cùng

⇒ Nguyên tử H cần thêm 1 electron và N cần thêm 3 electron để đạt cấu hình electron bền vững của khí hiếm

⇒ Khi 3 nguyên tử H và 1 nguyên tử N liên kết với nhau, mỗi nguyên tử H góp 1 electron và nguyên tử N góp ra 3 electron để tạo ra 3 đôi electron dùng chung.

Số cặp electron chung giữa nguyên tử nitrogen và các nguyên tử hydrogen là 3.

Loại liên kết được hình thành giữa nguyên tử H (đã liên kết với F, O hoặc N) với một nguyên tử khác thường là F, N hoặc O là liên kết hydrogen.

 Liên kết hydrogen xuất hiện giữa những phân tử H₂O.

Do có liên kết hydrogen nước dễ dàng dâng lên trong mao quản của rễ cây để vận chuyển lên thân và lá cây. 

Năng lượng liên kết càng lớn, liên kết đó càng bền.

So sánh độ bền liên kết:

565  KJ mol^-1 > 431 KJ > 364 KJ mol^-1 >  297 KJ mol^-1

H–F > H–Cl > H–Br > H–I.

Nguyên tử X có 20 electron → 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶4s²→ có 2 electron lớp ngoài cùng → xu hướng nhường 2 electron để đạt cấu hình electron bền vững của khí hiếm gần nhất.

X → X²⁺+ 2e

Do đó ion X có 20 - 2 = 18 (electron)

Giữa các phân tử CH₃OH tồn tại liên kết hydrogen giữa nguyên tử H (liên kết với O có độ âm điện lớn) và nguyên tử O còn cặp electron hóa trị chưa tham gia liên kết.

Oxygen (Z = 8): 1s²2s²2p⁴ có 6 electron lớp ngoài cùng. Xu hướng nhận thêm 2 electron để đạt được cấu hình electron bền vững của khí hiếm gần nhất là Ne: 1s²2s²2p⁶

Do đó, O có xu hướng nhận 2 electron lớp ngoài cùng để trở thành ion mang điện tích âm

O + 2e → O^2-.

Quá ít electron - Phân tử thiếu điện tử

Hydrogen, Beryllium và boron có quá ít electron để tạo thành một octet. Hydrogen chỉ có một electron hóa trị và chỉ có một nơi tạo thành liên kết với một nguyên tử khác. Beryllium chỉ có hai nguyên tử hóa trị, và chỉ có thể tạo thành liên kết cặp electron ở hai vị trí . Boron có ba electron hóa trị. Hai phân tử được mô tả trong hình này cho thấy các nguyên tử beryllium và boron trung tâm có ít hơn tám electron hóa trị. Các phân tử nơi một số nguyên tử có ít hơn tám electron được gọi là thiếu electron.

Ion đơn nguyên tử là các ion được tạo nên từ một nguyên tử.

Ví dụ: Cl^-; Na⁺; O^2-…

Liên kết hydrogen giữa nguyên tử H (liên kết với nguyên tử N có độ âm điện lớn) với nguyên tử N còn cặp electron hóa trị chưa tham gia liên kết.

Vì Y là phi kim nên Y dễ nhận thêm electron tạo thành anion. Y chỉ có xu hướng nhận electron nên Y phải là F (Z = 9).

Vì tổng số electron trong XY là 20 nên:

E_X + E_Y = 20 ⇒ E_X = 20 – 8 = 11 (Na)

Vậy XY là NaF.

Cấu hình electron của N (z = 7): 1s²2s²2p³, có 5 electron ở lớp ngoài cùng.

Trong phân tử N₂, để đạt cấu hình electron của khí hiếm gần nhất (Ne), mỗi nguyên tử nitrogen phải góp chung 3 electron.

Liên kết cộng hóa trị là liên kết giữa hai nguyên tử bằng một hay nhiều cặp electron dùng chung.

Ví dụ: Liên kết cộng hóa trị giữa hai nguyên tử F trong phân tử Flourine (F₂).

H₂, HCl, NH₃, F₂, HI, CO₂, N₂, CH₄ chỉ chứa liên kết cộng hóa trị.

Vậy chỉ có dãy  KCl, Al₂O₃, NaF, Ba(OH)₂ tất cả các phân tử đều có liên kết ion.

Các liên kết trong phân tử nitrogen được tạo thành do sự xen phủ của 3 orbital p giống nhau về hình dạng và kích thước, chỉ khác nhau về sự định hướng trong không gian.

Trong mạng tinh thể NaCl, các ion Na⁺ và Cl^– được phân bố luân phiên đều đặn trên các đỉnh của các hình lập phương.

K và O là kim loại điển hình và phi kim điển hình liên kết được hình thành là liên kết ion.

Ta có: 

Na (Z = 11): 1s²2s²2p⁶3s¹ ⇒ Có 1 electron lớp ngoài cùng nên có xu hướng nhường 1 electron. 

F (Z = 9): 1s²2s²2p⁵ ⇒ Có 7 electron lớp ngoài cùng nên có xu hướng nhận 1 electron. 

Khi hình thành liên kết hóa học trong phân tử NaF: nguyên tử Na nhường 1 electron hóa trị tạo thành hạt mang điện tích dương, nguyên tử F nhận 1 electron tạo thành hạt mang điện tích âm.

Các hạt này đều đạt cấu hình electron bão hòa theo quy tắc octet và có điện tích trái dấu nên hút nhau.