Đề kiểm tra 15 phút Hóa 10 Chương 3 Liên kết hóa học

Trong phân tử Cl₂: nguyên tử Cl chứa electron độc thân tại phân lớp p, liên kết được tạo thành do sự xen phủ trục giữa hai orbitan p.

Cl₂ và N₂ có hiệu độ âm điện bằng 0 ⇒ Có liên kết cộng hóa trị không phân cực.

Hợp chất CHCl₃ gồm 1 liên kết C-H và 3 liên kết C-Cl

Hợp chất CH₄ gồm 4 liên kết C-H

Δ(C-H) = |2,55 – 2,2| = 0,35 ⇒ Liên kết cộng hóa trị không phân cực

Δ(C-Cl) = |2,55 – 3,16| = 0,61 ⇒ Liên kết cộng hóa trị phân cực.

Vậy hợp chất CHCl₃ có liên kết cộng hóa trị không phân cực

Theo qui tắc octet thì công thức cấu tạo của phân tử SO₂ là O = S → O. 

Vì S và O mỗi nguyên tố đưa ra một cặp electron để góp chung, như vậy S còn 2 cặp electron nữa sẽ đưa ra một cặp electron cho O.

Hiệu độ âm điện lớn hơn 1,7 là liên kết ion:

Liên kết ion chỉ xảy ra ở các kim loại mạnh (độ âm điện bé) với các phi kim mạnh (độ âm điện lớn) Dãy oxide có liên kết ion là: Na₂O, MgO, Al₂O₃.

Hợp chất NH₄NO₃ được hình thành từ các ion đa nguyên tử:

NH₄⁺ + NO₃^- → NH₄NO₃  

Loại hợp chất K₂CO₃ và CuSO₄ được tạo nên từ ion đơn nguyên tử và ion đa nguyên tử:

2K⁺ + CO₃^2- → K₂CO₃

Cu²⁺ + SO₄^2- → CuSO₄

Loại hợp chất NaCl được tạo nên từ các ion đơn nguyên tử:

K⁺ + Cl^- → KCl.

Nguyên tử H có 1 electron ở lớp ngoài cùng

Nguyên tử N có 5 electron ở lớp ngoài cùng

⇒ Nguyên tử H cần thêm 1 electron và N cần thêm 3 electron để đạt cấu hình electron bền vững của khí hiếm

⇒ Khi 3 nguyên tử H và 1 nguyên tử N liên kết với nhau, mỗi nguyên tử H góp 1 electron và nguyên tử N góp ra 3 electron để tạo ra 3 đôi electron dùng chung.

Số cặp electron chung giữa nguyên tử nitrogen và các nguyên tử hydrogen là 3.

Theo quy tắc octet (bát tử): Trong quá trình hình thành liên kết hóa học, nguyên tử các nguyên tố nhóm A có xu hướng tạo thành lớp vỏ ngoài cùng có 8 electron tương ứng với khí hiếm gần nhất (hoặc 2 electron với khí hiếm helium).

Theo quy tắc bát tử (8 electron) thì các nguyên tử của các nguyên tố có khuynh hướng liên kết với các nguyên tử khác để đạt được cấu hình bền vững của các khí hiếm với 8 electron (hoặc đối với helium) ở lớp ngoài cùng.

Các nguyên tử của các nguyên tố p là phi kim thường, có khuynh hướng thu thêm electron để cho lớp ngoài cùng của chúng có 8 electron.

Mỗi gạch nối biểu thị 1 cặp electron. Vậy số electron dùng chung giữa hai nguyên tử H và F là 2.

N (Z = 7); H (Z = 1)

Tổng số proton trong ion NH₄⁺ là 7 + 4.1 = 11

Tổng số electron trong ion NH₄⁺ là: Số proton – điện tích ion = 11 – 1 = 10.

Điều kiện cần và đủ để tạo thành liên kết hydrogen:

Nguyên tử hydrogen liên kết với các nguyên tử có độ âm điện lớn như F, O, N,...

Nguyên tử F, O, N,... liên kết với hydrogen phải có ít nhất một cặp electron hóa trị chưa liên kết

Giữa các phân tử C₂H₅OH tồn tại liên kết hydrogen giữa nguyên tử H (liên kết với O có độ âm điện lớn) và nguyên tử O còn cặp electron hóa trị chưa tham gia liên kết.

Phân tử H₂O được hình thành bởi 2 ion H⁺ và 1 ion O^2-.

Nguyên tử nguyên tố hydrogen cho đi 1 electron tạo thành H⁺ để đạt cấu hình electron bền vững của khí hiếm

Nguyên tử nguyên tố oxygen nhận 2 electron tạo thành O^2- để đạt cấu hình electron bền vững của khí hiếm Ne

Liên kết tạo thành do sự góp chung electron thuộc loại liên kết cộng hóa trị.

Khí hiếm argon (Z = 18): 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶

- Magnesium (Z = 12): 1s²2s²2p⁶3s² có 2 electron lớp ngoài cùng. Xu hướng nhường đi  2 electron để đạt được cấu hình electron bền vững của khí hiếm gần nhất là Ne: 1s²2s²2p⁶

- Oxygen (Z = 8): 1s²2s²2p⁴ có 6 electron lớp ngoài cùng. Xu hướng nhận thêm 2 electron để đạt được cấu hình electron bền vững của khí hiếm gần nhất là Ne: 1s²2s²2p⁶

- Lithium (Z = 3): 1s²2s¹ có 1 electron lớp ngoài cùng. Xu hướng nhường đi 1 electron để đạt được cấu hình electron bền vững của khí hiếm gần nhất là He: 1s²

- Chlorine (Z = 17): 1s²2s²2p⁶3s²3p⁵ có 7 electron lớp ngoài cùng. Xu hướng nhận thêm 1 electron để đạt được cấu hình electron bền vững của khí hiếm gần nhất là Ar: 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶.

Vậy nguyên tử nguyên tố chlorine có xu hướng đạt cấu hình electron bền vững của khí hiếm argon khi tham gia hình thành liên kết hóa học.

H₂O tạo được liên kết hydrogen vì liên O–H phân cực. Nguyên tử H mang một phần điện tích dương (linh động) của phân tử H₂O này tương tác bằng lực hút tĩnh điện với nguyên tử O mang một phần điện tích âm của nguyên tử H₂O khác.  

- Trong tinh thể ion, giữa các ion có lực hút tĩnh điện rất mạnh nên các hợp chất ion thường là chất rắn, khó nóng chảy, khó bay hơi ở điều kiện thường.

- Các hợp chất ion thường tan nhiều trong nước. Khi tan trong nước, các ion bị tách ra khỏi mạng lưới tinh thể, chuyển động khá tự do và là tác nhân dẫn điện.

C₂H₅OH tạo được liên kết hydrogen nên nhiệt độ sôi cao nhất.

Hợp chất có liên kết ion là KCl.