Đề kiểm tra 15 phút Hóa 10 Chương 3 Liên kết hóa học

Liên kết π là liên kết hình thành do sự xen phủ bên của hai orbital.

Cấu hình electron của nguyên tử potassium (Z = 19): 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶4s¹.

→ Nguyên tử K dễ nhường 1 electron để tạo ion K⁺:

K → K⁺ + 1e.

Cấu hình electron của nguyên tử flourine (Z = 9): 1s²2s²2p⁵.

→ Nguyên tử F dễ nhận 1 electron để tạo thành ion F^-:

F + 1e → F^-.

Như vậy, liên kết của các ion K⁺ và F^- được thực hiện bằng lực hút tĩnh điện và thuộc về liên kết ion.

So với N₂, khí NH₃ tan được nhiều trong nước hơn vì NH₃ tạo được liên kết hydrogen với nước.

Viết cấu hình electron của các nguyên tử có số hiệu nguyên tử Z = 12, 9, 11, 10

Nguyên tử nào có 2 electron ở lớp ngoài cùng

→ Có xu hướng nhường 2 electron

Z = 12: 1s²2s²2p⁶3s²

Z = 9: 1s²2s²2p⁵

Z = 11: 1s²2s²2p⁶3s¹

Z = 10: 1s²2s²2p⁶

Ta thấy nguyên tử có Z = 12 thì có 2 electron ở lớp ngoài cùng

→ Có xu hướng nhường 2 electron.

Trong điều kiện thường, các hợp chất ion thường tồn tại ở trạng thái rắn, khó nóng chảy, khó bay hơi và không dẫn điện ở trạng thái rắn.

Oxygen có cấu hình electron: 1s²2s²2p⁴.

Nguyên tử O có 6 electron ở lớp ngoài cùng, có xu hướng nhận thêm 2 electron để đạt lớp vỏ thỏa mãn quy tắc octet.

Các hợp chất NaCl, Na₂O, KCl là các hợp chất ion được hình thành từ kim loại điển hình và phi kim điển hình.

HCl là hợp chất cộng hóa trị. Nguyên tử hydrogen liên kết với nguyên tử chlorine bằng cách mỗi nguyên tử góp chung 1 electron tạo thành 1 cặp electron dùng chung trong phân tử HCl.

Nguyên tử nitrogen có Z = 7⇒ cấu hình của nguyên tử nitrogen là 1s²2s²2p³⇒ số electron lớp ngoài cùng là 5e. Nguyên tử nitrogen có xu hướng nhận thêm 3e để đạt 8 electron lớp ngoài cùng như của khí hiếm neon.

Nguyên tử aluminium có Z = 13 ⇒ cấu hình của nguyên tử aluminium là1s²2s²2p⁶3s²3p¹⇒ số electron lớp ngoài cùng là 3e. Nguyên tử aluminium có xu hướng nhường 3e để đạt 8 electron lớp ngoài cùng như khí hiếm neon.

 Liên kết hydrogen là loại liên kết hóa học được hình thành giữa F, O, N,.. có độ âm điện lớn đồng thời có cặp electron hóa trị chưa kiên kết và nguyên tử hydrogen linh động.

X (Z = 20): 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶4s²

→ X thuộc chu kì 4 nhóm IIA → X có xu hướng nhường 2e → có hóa trị II I trong khi tham gia liên kết, X là kim loại điển hình

Y có số p = số e = 9

Y (Z = 9): 1s²2s²2p⁵ → Y thuộc chu kì 2 nhóm VIIA → Y có xu hướng nhận 1e → thường có hóa trị I trong khi tham gia liên kết, Y là phi kim điển hình.

→ Công thức phân tử XY₂: Có liên kết ion trong phân tử

Cấu hình electron Ca (Z = 20): 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶4s²

Có 2 electron hóa trị nên dễ nhường 2 electron hóa trị hơn.

→ Ca²⁺: 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶ (mất đi 2 e để đạt cấu hình bền vững)

Trong một phân tử nước, nguyên tử O mang phần điện tích âm còn 2 electron hóa trị chưa tham gia liên kết. Hai nguyên tử H mỗi nguyên tử mang một phần điện tích dương.

Như vậy:

- Nguyên tử O có thể tạo liên kết hydrogen với tối đa 2 nguyên tử H ở các phân tử nước khác.

- 2 nguyên tử H, mỗi nguyên tử H liên kết tối đa được với một nguyên tử O của phân tử nước khác.

Vậy một phân tử nước có thể tạo liên kết hydrogen tối đa với 4 phân tử nước khác.

Cấu hình electron của cation X²⁺: 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶.

Nguyên tử X nhường 2 electron để tạo thành ion X²⁺:

X → X²⁺ + 2e.

→ Cấu hình electron của nguyên tử X: 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶4s² (Z = 20).

→ X nằm ở ô 20, chu kì 4, nhóm IIA.

Trong tinh thể phân tử, các phân tử liên kết với nhau bằng lực tương tác yếu giữa các phân tử.

Helium (Z = 2) có cấu hình electron: 1s²→ là khí hiếm với 2 electron lớp ngoài cùng → đây là cấu hình electron bền vững nên không có xu hướng nhường hoặc nhận electron.

Fluorine (Z = 9) có cấu hình electron: 1s²2s²2p⁵ → có 7 electron lớp ngoài cùng → xu hướng nhận 1 electron để đạt được cấu hình electron bền vững.

Aluminium (Z = 13) có cấu hình electron: 1s²2s²2p⁶3s²3p¹ → có 3 electron lớp ngoài cùng → có xu hướng nhường 3 electron để đạt được cấu hình electron bền vững.

Sodium (Z = 11) có cấu hình electron: 1s²2s²2p⁶3s¹ → có 1 electron lớp ngoài cùng → có xu hướng nhường 1 electron để đạt được cấu hình electron bền vững.

K (Z=19):

1s²2s²2p⁶3s²3p⁶4s¹

⇒ Để đạt cấu hình của khí hiếm gần nhất, K có xu hướng cho đi 1 electron

I (Z=53):

1s²2s²2p⁶3s²3p⁶3d¹⁰4s²4p⁶4d¹⁰5s²5p⁵

⇒ Để đạt cấu hình của khí hiếm gần nhất, I có xu hướng nhận vào 1 electron.

Vậy nguyên tử K và I đã đạt được cấu hình bền của khí hiếm gần nhất bằng cách cho đi 1 electron, nhận vào 1 electron.

Các nguyên tử trong phân tử liên kết với nhau bằng những liên kết có lực liên kết mạnh như liên kết ion, liên kết cộng hóa trị.

Các phân tử cũng có thể liên kết với nhau bằng những liên kết có lực yếu hơn như liên kết hydrogen, tương tác van der Waals.

Ta có công thức cấu tạo của các chất:

F – F; O = C = O; H – H; N ≡ N.

Vậy chỉ có phân tử chỉ có liên kết ba giữa hai nguyên tử là N₂.

Trong phân tử Cl₂: nguyên tử Cl chứa electron độc thân tại phân lớp p, liên kết được tạo thành do sự xen phủ trục giữa hai orbitan p.