Đề kiểm tra 15 phút Hóa 10 Chương 3 Liên kết hóa học

Công thức không đủ electron theo quy tắc octet vì B chưa đủ 8 electron lớp ngoài cùng. 

Công thức đúng: 

Mỗi liên kết được hình thành do sự dùng chung 1 cặp (2 electron). 

Liên kết đơn được hình thành từ 2 electron.

Liên kết đôi được hình thành từ 4 electron.

Liên kết ba được hình thành từ 6 electron.

 Xác định tính kim loại, phi kim của X, Y

₁₁X: 1s²2s²2p⁶3s¹ ⇒ X là kim loại điển hình (nhóm IA)

₁₇Y: 1s²2s²2p⁶3s²3p⁵ ⇒ Y là phi kim điển hình (nhóm VIIA)

Xác định liên kết giữa X, Y

Như vậy liên kết giữa X và Y là liên kết ion.

Trong phân tử Cl₂: nguyên tử Cl chứa electron độc thân tại phân lớp p, liên kết được tạo thành do sự xen phủ trục giữa hai orbitan p.

Cấu hình electron của nguyên tử O là 1s² 2s² 2p⁴.

⇒ Số electron lớp ngoài cùng của oxi là 6.

Để đạt cấu hình electron bền vững của khí hiếm gần nhất là Ne, nguyên tử oxi có xu hướng nhận thêm 2 electron để tạo thành ion O^2-.

O + 2e ⟶ O^2-

⇒ Cấu hình electron của ion O^2- là 1s²2s²2p⁶.

Liên kết hydrogen yếu hơn liên kết cộng hóa trị và liên kết ion.

Nguyên tử fluorine có 7 electron hóa trị. Khi hình thành liên kết hóa học trong phân tử F₂, mỗi nguyên tử fluorine cần thêm 1 electron để đạt cấu hình electron bền vững theo quy tắc octet nên mỗi nguyên tử fluorine góp chung 1 electron. 

Điều kiện cần và đủ để tạo thành liên kết hydrogen:

Nguyên tử hydrogen liên kết với các nguyên tử có độ âm điện lớn như F, O, N,...

Nguyên tử F, O, N,... liên kết với hydrogen phải có ít nhất một cặp electron hóa trị chưa liên kết

Giữa các phân tử C₂H₅OH tồn tại liên kết hydrogen giữa nguyên tử H (liên kết với O có độ âm điện lớn) và nguyên tử O còn cặp electron hóa trị chưa tham gia liên kết.

Liên kết ion là loại liên kết hóa học được hình thành nhờ lực hút tĩnh điện giữa cation và anion.

Cation: ion mang điện tích dương

Ví dụ: Mg²⁺

Anion: ion mang điện tích âm

Ví dụ: O^2-

Phát biểu đúng là: Liên kết hydrogen giữa các phân tử H₂O mạnh hơn liên kết hydrogen giữa các phân tử C, H, OH.

Liên kết hydrogen yếu hơn tương tác van der Waals (sai): Liên kết hydrogen mạnh hơn tương tác Van der Waals.

Liên kết ion và liên kết cộng hóa trị yếu hơn liên kết hydrogen (sai): Liên kết ion và liên kết cộng hóa trị mạnh hơn liên kết hydrogen.

Sự chuyển động không ngừng của các electron tạo nên các lưỡng cực vĩnh cửu (sai): Sự chuyển động không ngừng của các electron tạo nên các lưỡng cực tạm thời.

O (Z = 8): [He]2s²2p⁴ ⇒ có 6 electron lớp ngoài cùng ⇒ xu hướng nhận 2 electron để đạt cấu hình electron bền vững ⇒ góp 2 electron.

C (Z = 6): [He]2s²2p² ⇒ có 4 electron lớp ngoài cùng ⇒ xu hướng nhận 4 electron để đạt cấu hình electron bền vững ⇒ góp 4 electron tạo 4 cặp electron dùng chung với O.

Sự hình thành liên kết cộng hóa trị trong phân tử CO₂:

 Vậy trong một phân tử CO₂ có 4 cặp electron chung. 

Lực hút tĩnh điện giữa các ion mang điện trái dấu trong phân tử (hay tinh thể) tạo ra liên kết ion.

Liên kết ion thường được hình thành giữa kim loại điển hình và phi kim điển hình. Các hợp chất tạo nên từ các ion được gọi là những hợp chất ion.

Liên kết được tạo nên từ xen phủ bên của hai AO p được gọi là liên kết pi (π).

Các phân tử BCl₃ (có 6 electron ở lớp ngoài cùng) và BeH₂ (có 4 electron ở lớp ngoài cùng) có nguyên tử trung tâm không thỏa mãn quy tắc octet.

Đáp án đúng là: (1), (3), (5), (7).

Công thức Lewis của CO₂ là:

Phát biểu (1) sai do liên kết giữa hai nguyên tử C và O là liên kết cộng hoá trị phân cực.

Phát biểu (3) sai vì phân tử CO₂ có 4 cặp electron hoá trị riêng.

Phát biểu (5), (7) sai vì trong phân tử CO₂ có 2 liên kết σ và 2 liên kết π.

MgO là chất rắn ở điều kiện thường.

Ca (Z = 20): 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶4s² ⇒ có 2 electron lớp ngoài cùng ⇒ xu hướng nhường 2 electron để trở thành caction Ca²⁺

Cl (Z = 17): 1s²2s²2p⁶3s²3p⁵ ⇒ có 7 electron lớp ngoài cùng ⇒ xu hướng nhận 1 electron để trở thành anion Cl⁻

Sơ đồ hình thành liên kết:

Cl₂ + 2.1e → 2Cl^-

Ca → Ca²⁺ + 2e

Ca²⁺ + 2Cl^- → CaCl₂

Liên kết ion trong hợp chất CaCl₂ tạo bởi lực hút tĩnh điện giữa cation Ca²⁺ và anion Cl⁻.

Z = 13: 1s²2s²2p⁶3s²3p¹ ⇒ Để đạt cấu hình bền vững, nguyên tử có xu hướng nhường đi 3 electron

Z = 10: 1s²2s²2p⁶ (cấu hình đã bền vững)

Z = 9: 1s²2s²2p⁵ ⇒ Để đạt cấu hình bền vững, nguyên tử có xu hướng nhận vào 1 electron

Z = 12: 1s²2s²2p⁶3s² ⇒ Để đạt cấu hình bền vững, nguyên tử có xu hướng nhận vào 2 electron

Mặc dù chlorine có độ âm điện là 3,16 xấp xỉ với nitrogen là 3,04 nhưng giữa các phân tử HCl không tạo được liên kết hydrogen với nhau, trong khi giữa các phân tử NH ₃ tạo được liên kết hydrogen với nhau, nguyên nhân là do kích thước nguyên tử chlorine lớn hơn nguyên tử nitrogen nên mật độ điện tích âm trên chlorine không đủ lớn để hình thành liên kết hydrogen. 

 Số lượng liên kết giữa các phân tử càng nhiều, lực liên kết càng mạnh thì nhiệt độ nóng chảy, nhiệt độ sôi của chất đó càng cao.