Đề kiểm tra 15 phút Hóa 10 Chương 3 Liên kết hóa học

Trong một phân tử nước, nguyên tử O mang phần điện tích âm còn 2 electron hóa trị chưa tham gia liên kết. Hai nguyên tử H mỗi nguyên tử mang một phần điện tích dương.

Như vậy:

Nguyên tử O có thể tạo liên kết hydrogen với tối đa 2 nguyên tử H ở các phân tử nước khác.

2 nguyên tử H, mỗi nguyên tử H liên kết tối đa được với một nguyên tử O của phân tử nước khác.

Vậy một phân tử nước có thể tạo liên kết hydrogen tối đa với 4 phân tử nước khác.

Cấu hình electron của Carbon (C): 1s²2s²2p².

Trong nguyên tử C, electron có khả năng tham gia hình thành liên kết cộng hóa trị là các electron ở lớp ngoài cùng hay là các electron ở phân lớp 2s; 2p.

Sodium có cấu hình electron: 1s²2s²2p⁶3s¹

Khi tham gia hình thành liên kết hóa học, sodium có khuynh hướng nhường 1 electron để đạt được cấu hình electron giống với khí hiếm neon.

Năng lượng liên kết của phân tử H₂ là 436 kJ/mol cho biết: Để phá vỡ 1 mol liên kết H-H thành các nguyên tử H (ở thể khí) cần năng lượng là 432 kJ.

Dầu hoả (thành phần chính là hydrocarbon) không tan trong nước do nước là phân tử phân cực và dầu là không/ ít phân cực. 

BaCl₂ và NaCl, Na₂O, CaCl₂ chứa liên kết ion.

Vậy dãy hợp chất chứa liên kết cộng hóa trị là SO₃, H₂S, H₂O.

Helium (Z = 2) có cấu hình electron: 1s² ⇒ là khí hiếm với 2 electron lớp ngoài cùng ⇒ đây là cấu hình electron bền vững nên không có xu hướng nhường hoặc nhận electron.

Fluorine (Z = 9) có cấu hình electron: 1s²2s²2p⁵ ⇒ là phi kim với 7 electron lớp ngoài cùng ⇒ có xu hướng nhận 1 electron để đạt được cấu hình electron bền vững.

Aluminium (Z = 13) có cấu hình electron: 1s²2s²2p⁶3s²3p¹⇒ là kim loại với 3 electron lớp ngoài cùng ⇒ có xu hướng nhường 3 electron để đạt được cấu hình electron bền vững.

Sodium (Z = 11) có cấu hình electron: 1s²2s²2p⁶3s¹⇒ là kim loại với 1 electron lớp ngoài cùng ⇒ có xu hướng nhường 1 electron để đạt được cấu hình electron bền vững.

Na có Z = 11 số e = 11 ion Na⁺ có số e = 11 – 1 = 10

Mg có Z = 12 số e = 12 ion Mg²⁺ có số e = 12 – 2 = 10

Al có Z = 13 số e = 13 ion Al³⁺ có số e = 13 – 3 = 10

Ca có Z = 20 số e = 20 ion Ca²⁺ có số e = 20 – 2 = 18

S có Z = 16 số e = 16 ion S^2- có số e = 16 + 2 = 18

Cl có Z = 17 số e = 17 ion Cl^- có số e = 17 + 1 = 18

O có Z = 8 số e = 8 ion O^2- có số e = 8 + 2 = 10

Vậy có 4 ion có 10 electron.

 Liên kết ion trong hợp chất KF được tạo bởi lực hút tĩnh điện giữa cation K⁺ và anion F^-.

Nguyên tử Y có 7 electron = số proton = số electron = 7.

Nguyên tử Y có 7 electron → cấu hình electron: 1s²2s²2p³ → có 5 electron lớp ngoài cùng → xu hướng nhận 3 electron để đạt cấu hình electron bền vững của khí hiếm gần nhất (Ne).

X + 3e → X^3-

Do đó ion X³⁺ có 7 + 3 = 10 (electron); số proton không đổi là 7 proton.

Liên kết hydrogen nội phân tử là lực hút tĩnh điện giữa nguyên tử H (thường trong các liên kết H – F, H – N, H – O) ở một phân tử với một trong các nguyên tử có độ âm điện mạnh (thường là N, O, F) ở ngay chính phân tử đó.

X có 1 electron lớp ngoài cùng, electron cuối cùng điền vào phân lớp 4s

→ X thuộc chu kì 4, nhóm IA.

X có xu hướng dễ dàng nhường 1 electron để tạo thành ion: X → X⁺ + 1e.

Y có 7 electron lớp ngoài cùng, electron cuối cùng điền vào phân lớp 2p

→ Y thuộc chu kì 2, nhóm VIIA.

Y có xu hướng dễ dàng nhận 1 electron để tạo thành ion: Y + 1e → Y^–.

Hai ion được tạo thành mang điện tích ngược dấu hút nhau bằng lực hút tĩnh điện, tạo nên phân tử XY ⇒ Liên kết hoá học giữa nguyên tử X và nguyên tử Y là liên kết ion.

Nhóm nào là những hợp chất cộng hóa trị là H₂O, Cl₂, SO₂.

 Liên kết hydrogen làm tăng độ tan của các chất.

Để tạo thành cấu hình electron 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶ thì:

- Kim loại chu kì 4 cho 1, 2, 3 electron để trở về cấu hình bền

- Phi kim chu kì 3 nhận thêm electron để tạo thành cấu hình bền

Các hợp chất tạo bởi kim loại chu kì 4 và phi kim chu kì 3 là: CaCl₂, K₂S, KCl

Nguyên tử carbon (C) có cấu hình electron là 1s²2s²2p², nguyên tử oxygen (O) có cấu hình electron là 1s²2s²2p⁴. 

 → Số cặp electron dùng chung trong phân tử CO₂ là 4 

Nguyên tử X có 8 electron → cấu hình electron: 1s²2s²2p⁴ → có 6 elctron lớp ngoài cùng → xu hướng nhận 2 electron để đạt cấu hình electron bền vững của khí hiếm gần nhất.

X + 2e → X^2-

Do đó ion X có 8 + 2 = 10 (electron)

Liên kết ion được tạo thành giữa kim loại điển hình và phi kim điển hình.

Vậy liên kết giữa calcium và oxygen là liên kết ion.

X (Z = 19): 1s²2s²2p⁶3s²3p⁶4s¹

Y (Z = 17): 1s²2s²2p⁶3s²3p⁵

Nguyên tử X là kim loại mạnh, có xu hướng nhường đi 1 electron lớp ngoài cùng tạo thành cation X⁺.

Nguyên tử Y là phi kim điển hình, có xu hướng nhận thêm 1 electron và lớp ngoài cùng tạo thành anion Y^-.

Ion X⁺ và Y^- trái dấu hút nhau tạo thành phân tử XY. Liên kết được tạo thành là liên kết ion.

X⁺ + Y^- → XY

Trong dãy halogen, tương tác van der Waals tăng theo sự tăng số electron (và proton) trong phân tử, làm tăng nhiệt độ nóng chảy, nhiệt độ sôi của các chất.

Số electron (và proton) trong phân tử tăng theo thứ tự: F₂ < Cl₂ < Br₂ < I₂.

⇒ I₂ có số electron (số proton) lớn nhất ⇒ Nhiệt độ sôi cao nhất.