Đề kiểm tra 45 phút Hóa 11 Chương 1: Cân bằng hóa học

n_NaOH = 0,15.0,05 = 0,0075 (mol)

Phương trình phản ứng

NaOH + CH₃COOH → CH₃COONa + H₂O 

0,0075          → 0,0075 (mol

Theo phương trình phản ứng

n_CH3COOH = n_NaOH = 0,0075 (mol)

Xét các phân tử và ion

HI + H₂O I^– + H₃O⁺

HI là chất cho proton ⇒ HI là acid

CH₃COO^– + H₂O CH₃COOH + OH^–

CH₃COO^–  là chất nhận proton ⇒ CH₃COO^– là base

H₂PO₄⁻ + H₂O HPO₄²⁻ + H₃O⁺ 

H₂PO₄⁻ + H₂O H₃PO₄ + OH^–

H₂PO₄⁻ có thể cho hoặc nhận proton

⇒ H₂PO₄⁻ là chất lưỡng tính

NH₃ + H₂O   NH₄⁺ + OH^–

NH₃ là chất nhận proton ⇒ NH₃ là base

S^2– + H₂O HS^– + OH^–

S^2– là chất nhận proton ⇒ S^2– là base

Trong dung dịch nước cation kim loại mạnh, gốc acid mạnh không bị thuỷ phân, còn cation kim loại trung bình và yếu bị thuỷ phân tạo môi trường acid, gốc acid yếu bị thuỷ phân tạo môi trường base

CO₃^2- là gốc acid yếu nên bị thủy phân tạo môi trường base

CO₃²⁻ + H₂O ⇌ HCO₃⁻ + OH⁻

Dung dịch muối nào sau đây có pH > 7 là K₂CO₃

CH₃COONa có môi trường base kiềm ⇒ pH > 7

NH₄Cl và HCl có môi trường acid ⇒ pH < 7

NaCl có môi trường trung tính ⇒ pH = 7

KOH có môi trường base nên pH > 7

NaCl và Na₂SO₄ đều được tạo ra từ base và acid mạnh do có môi trường trung tính pH = 7.

KHSO₄ có môi trường acid pH < 7

Chất có tính acid mạnh nhất là dịch vị có pH 1,0 vì có pH nhỏ nhất.

CO₃^2- là gốc acid yếu nên bị thủy phân tạo môi trường base

CO₃²⁻ + H₂O ⇌ HCO₃⁻ + OH⁻

Các thửa ruộng bị chua do có mối trường acid  pH luôn luôn < 7.

n_OH- = n_NaOH + 2n_Ba(OH)2 = 0,1.0,2 + 2.0,2.0,2 = 0,1 mol

n_H+ = 2n_H2SO4 = 2.0,5.V = V

Phản ứng trung hòa:

H⁺ + OH^- → H₂O

n_H+ = n_OH-

V = 0,1 lít = 100 ml.

Nếu một phản ứng thuận nghịch có K_C rất lớn so với 1 thì ở trạng thái cân bằng chủ yếu là các chất sản phẩm.

Phương trình phản ứng trung hòa:

NaOH + HCl → NaCl + H₂O 

0,5  →     0,5

Phản ứng một chiều là phản ứng luôn xảy ra hoàn toàn.

Nồng độ của 1 mol khí CO: [CO] = 1:10 = 0,1 mol/L

Nồng độ của 1 mol hơi nước: [H₂O] = 1:10 = 0,1 mol/L.

Phương trình	CO (g)	+ H2O (g)	H2	+ CO2
Ban đầu	0,1	0,1	0	0	M
Phản ứng	x	x	x	x	M
Cân bằng	0,1-x	0,1-x	x	x	M

Gọi nồng độ mol khi cân bằng [H₂] = [CO₂] = x mol/L (x >0,1)

⇒ Khi cân bằng: [CO] = [H₂O] = 0,1 - x mol/L

Ta có: 

⇒ x² = 8,3(x² – 0,2x + 0,01)

⇔ 7,3x² – 1,66x + 0,083 = 0

⇒ x = 0,074 (thoả mãn); x = 0,153 (loại do > 0,1).

Vậy nồng độ của CO₂ ở trạng thái cân bằng là 0,074 mol/L.

Khi thêm CO₂ vào các hệ thì các cân bằng chuyển dịch theo chiều giảm nồng độ CO₂.

- Đối với các cân bằng mà CO₂ là chất tham gia phản ứng ⇒ chiều giảm nồng độ CO₂ là chiều thuận.

- Đối với các cân bằng mà CO₂ là chất sản phẩm ⇒ chiều giảm nồng độ CO₂ là chiều thuận.

⇒ Có 2 cân bằng chuyển dịch theo chiều thuận là (2) và (3).

Acid là những chất có khả năng cho H+. 

Phân li hoàn toàn trong nước.

Dung dịch nước của chúng dẫn điện.

Nếu một phản ứng thuận nghịch có K_C rất nhỏ so với 1 thì phản ứng nghịch diễn ra thuận lợi hơn.

Phản ứng thuận tỏa nhiệt, để tăng hiệu suất thì phải giảm nhiệt độ.

Dung dịch HCl 0,1M có pH = 1

Dung dịch CH₃COOH 0,1M có pH > 1.

Dung dịch KCl 0,1M có pH = 7

Dung dịch KOH 0,01M có pH = 12

Công thức đúng: pH = –lg[H⁺].

Phương trình điện li đúng là: NaClO → Na⁺ + ClO^-

Theo thuyết BrØnsted - Lowry về acid - base, những chất có khả năng cho H⁺ là acid

Phản ứng trao đổi ion trong dung dịch các chất điện li chỉ xảy ra khi các ion kết hợp được với nhau tạo thành ít nhất một trong các chất sau:

Chất kết tủa.

Chất điện li yếu.

Chất khí.

pH càng nhỏ thì nồng độ H⁺ càng cao.

Dung dịch có môi trường acid làm quỳ tím chuyển sang màu đỏ

Dung dịch HCl làm quỳ tím chuyển đỏ

Theo thuyết BrØnsted - Lowry, acid là một chất cho proton (H⁺)

                          A(g) + B(g) ⇋ C(g) + D(g)

Ban đầu (M):     1          1          1         1

Phản ứng (M):  x          x          x         x

Cân bằng (M): 1 – x   1 – x   1 + x   1 + x

Khi cân bằng được thiết lập [C] = 1,5 (M) 1 + x = 1,5 x = 0,5 (M)

Vậy tại thời điểm cân bằng: [A] = [B] = 1 – x = 1 – 0,5 = 0,5 (M); [C] = 1 + x = 1,5(M)

Hằng số cân bằng:

n_Ca(OH)2 = 0,1.0,5 = 0,05 mol

n_KOH = 0,2.1 = 0,2 mol 

n_NaOH = 0,2.0,75 = 0,15 mol

Tổng số mol OH^- là:

n_OH- = 2n_Ca(OH)2 + n_KOH + n_NaOH = 0,45 mol

V _{dung dịch X} = 100 + 200 + 200 = 500 mL = 0,5L

C_OH- = n_OH- : V = 0,45 : 0,5 = 0,9M

Phản ứng thuận nghịch là: Phản ứng trong đó ở cùng điều kiện, xảy ra đồng thời sự chuyển chất phản ứng thành chất sản phẩm và sự chuyển chất sản phẩm thành chất phản ứng.

NaOH là chất điện li mạnh nên phân li hoàn toàn ⇒ Tổng nồng độ ion là 0,2M

CaCl₂ là chất điện li mạnh nên phân li hoàn toàn ⇒Tổng nồng độ ion là 0,3M

H₂S là chất điện li yếu nên phân li không hoàn toàn ⇒ Tổng nồng độ ion nhỏ hơn 0,3M

HF là chất điện li yếu nên phân li không hoàn toàn ⇒ Tổng nồng độ ion nhỏ hơn 0,2M

Trong các dung dịch trên thì dung dịch CaCl₂ là dung dịch dẫn điện tốt nhất.

Khi dung dịch có màu hồng bền trong 30s nghĩa là lượng HCl đã bị phản ứng hết, NaOH làm pH tăng lên nên dung dịch chuyển sang màu hồng, đó chính là điểm kết thúc phản ứng chứ không nhỏ thêm NaOH nữa.

Hằng số cân bằng K_C của một phản ứng thuận nghịch phụ thuộc vào yếu tố nhiệt độ.

[H⁺] = [HCl] + 2[H₂SO₄] = 0,005 + 0,0025.2 = 0,01 M

⇒ pH = –log[H⁺] = –log0,01 = 2

Biểu thức hằng số cân bằng (K_C) của phản ứng này là:

Phản ứng giữa Ba(OH)₂ và H₂SO₄ tạo thành kết tủa BaSO₄ nên không thỏa mãn.

HF và H₂S là hai acid yếu nên các phản ứng xảy ra không thỏa mãn.

Phản ứng giữa Ca(OH)₂ và HNO₃ có phương trình ion thu gọn là: H⁺ + OH^– → H₂O.

n_HCl = 0,03V (mol)

n_KOH = 0,01V (mol)

Phương trình phản ứng:

KOH + HCl → NaCl + H₂O 

 0,01V   0,03V

Xét tỉ lệ

⇒ KOH hết, HCl dư.

⇒ n_{HCl dư} = 0,03V - 0,01V = 0,02V (mol)

HCl → H⁺ + Cl^–

0,01  → 0,01M

⇒ [H⁺] = 0,01 = 10^-2 (M)

⇒ pH = -log (10^-2) = 2