Ở một loài côn trùng, cặp NST giới tính ở con cái là XX, con đực là XY. Tính trạng màu mắt gồm 2 loại kiểu hình do hai cặp alen (A, a) và (B, b) nằm trên 2 cặp NST khác nhau quy định. Màu mắt nâu có 3 dòng thuần chủng (kí hiệu là dòng 1, dòng 2 và dòng 3). Người ta sử dụng hai dòng thuần chủng mắt nâu để tiến hành hai phép lại sau.
- Phép lai 1: (P1): ♀ dòng 2 × ♂ dòng 1, thu được F1-1 có 100% ♀ mắt đen : 100% ♂ mắt nâu.
- Phép lai 2: (P2): ♀ dòng 1 × ♂ dòng 2, thu được F1-2 có 100% ♀ mắt đen : 100% ♂ mắt đen.
Theo lí thuyết, có bao nhiêu phát biểu sau đây về tính trạng màu mắt là đúng?
I. Màu mắt đen trong quần thể có tối đa 9 loại kiểu gen quy định.
II. Nếu cho con ♂ F1-2 × ♀ dòng 3 thì trong số các con tạo ra ở F2, ♂ con mắt nâu chiếm tỉ lệ 75%.
III. Nếu cho các con F1-1 giao phối ngẫu nhiên thì tạo ra F2 có tỉ lệ phân li kiểu hình ở hai giới là như nhau.
IV. Giả sử hai dòng mắt nâu (dòng 1 và dòng 2) được tạo ra nhờ phương pháp gây đột biến gen và chọn lọc từ dòng mắt đen thuần chủng, kết quả của hai phép lại trên cho thấy đột biến này đã xảy ra ở cùng một lôcut.
Hướng dẫn:
- Phép lai 1: (P1): ♀ AAXbXb × ♂ aaXBY, thu được F1-1 có 100% ♀ AaXBXb : 100% ♂ AaXbY.
- Phép lai 2: (P2): ♀ aaXBXB × ♂ AAXbY, thu được F1-2 có 100% ♀ AaXBXb : 100% ♂ AaXBY.
Xét các phát biểu:
I. Sai. Màu mắt đen trong quần thể có tối đa 6 loại kiểu gen quy định.
II. Sai. AaXBY × aaXbXb → con đực mắt nâu chiếm tỉ lệ 3/8 = 37,5%.
III. Đúng. AaXBXb × AaXbY → F2 có tỉ lệ phân li kiểu hình ở hai giới là như nhau.
IV. Sai. Giả sử hai dòng mắt nâu (dòng 1 và dòng 2) được tạo ra nhờ phương pháp gây đột biến gen và chọn lọc từ dòng mắt đen thuần chủng, kết quả của hai phép lại trên cho thấy đột biến này đã xảy ra ở hai lôcut khác nhau.